Ünsüz benzeşmesi (ünsüz sertleşmesi) ve ünsüz yumuşaması arasındaki temel fark, değişimin niteliğidir
Örnekler:
Kullanım önemi . Ünsüz benzeşmesi ve yumuşaması farkını anlamak, kelimelerin doğru telaffuzu ve yazılımını etkiler
Ünsüz sertleşmesi ve ünsüz benzeşmesi aynı şeydir. Ünsüz benzeşmesi ya da ünsüz sertleşmesi kuralına göre, bir kelimeye ünsüz harfle başlayan bir yapım eki veya çekim eki eklendiğinde, kendisinden önceki son harf sert ünsüz ise sert ünsüzle başlamalıdır. Bu ses olayına örnek olarak şu kelimeler verilebilir: ağaç + da → ağaçta; unut + gan → unutkan; tarih + den → Tarihten; yaş + ca → yaşça. Ünsüz benzeşmesi ya da sertleşmesi kökte veya gövdede olan bir ünsüz uyumu değildir, sonradan meydana gelen bir ses olayıdır.
Ünsüz benzeşmesinde yumuşayan harfler şunlardır: p sesi b'ye dönüşür; ç sesi c'ye dönüşür; t sesi d'ye dönüşür; k sesi g veya ğ'ye dönüşür. Bu değişim, sert ünsüzle biten kelimelere yumuşak ünsüzlerden "c, d, g" ile başlayan bir ek geldiğinde gerçekleşir.
Ünsüz benzeşmesine örnek sözcükler: kaçak – cı = kaçakçı; kitap – cı = kitapçı; raf – da = rafta; günah – gar = günahkar; patates – de = patateste; köpek – cik = köpekçik; bardak – cı = bardakçı; simit – ci = simitçi; sanat – gar = sanatkar; koş – du = koştu.
Hakkında kelimesinde ünsüz benzeşmesi (ünsüz sertleşmesi) yoktur. Ünsüz benzeşmesi, sert ünsüzle biten kelimelere yumuşak ünsüzlerden "c, d, g" ile başlayan bir ek geldiğinde, ekin başındaki ünsüzün sertleşerek "ç, t, k" ünsüzlerinden birine dönüşmesi durumudur. "Hakkında" kelimesinde böyle bir durum söz konusu değildir; çünkü "h" harfi yumuşak bir ünsüzdür ve "c" ile başlayan bir ek almamıştır.
Ünlü ve ünsüz benzeşmesi arasındaki fark şu şekilde açıklanabilir: Ünlü benzeşmesi, bir hecedeki ünlülerin diğer hece veya hecelerdeki ünlüleri kendisine benzetmesidir. Ünsüz benzeşmesi, bir sözcükteki ünsüzlerin; oluşum noktası, nitelik ve/veya nicelik bakımından bir başka sese benzemesidir. Özetle: - Ünlü benzeşmesi: Ünlülerin birbirine benzemesi. - Ünsüz benzeşmesi: Ünsüzlerin birbirine benzemesi.
Ünsüz benzeşmesi ve ünsüz uyumu aynı şeydir. Ünsüz benzeşmesi, baskın olan sesin, diğer bir ünsüz sesi etkisi altına almasıyla kendi özelliklerine uydurması olayıdır. Türkçe dilbilgisindeki ses olaylarından biri olan ünsüz benzeşmesine göre, herhangi bir kelimeye eklenen ve ünsüz harfle başlayan yapım ve çekim ekleri, kendisinden önceki son harf sert ünsüz ise sert, yumuşak ünsüz ise yumuşak ünsüz harfle başlamak zorundadır.
Ünsüz benzeşmesi (ünsüz sertleşmesi) örnekleri şunlardır: 1. 2013 –de → 2013’te. 2. Aç –dır → açtır. 3. Ağaç –dan → ağaçtan. 4. As –gı → askı. 5. Ayak –da → ayakta. 6. Biç –di → biçti. 7. Coş –gu → coşku. 8. Çalış –gan → çalışkan. 9. Çift –ci → çiftçi. 10. Dolap –da → dolapta. 11. Güneş –den → güneşten. 12. Hafif –dir → hafiftir. 13. Heves –den → hevesten. 14. Irmak –dan → ırmaktan. 15. Kalk –dı → kalktı. 16. Kat –gı → katkı. 17. Kebap –cı → kebapçı. 18. Kes –gin → keskin. 19. Merak –dan → meraktan. 20. Saat 5 –de → saat 5’te. 21. Sarmak –da → sarmakta. 22. Ses –deş → sesteş. 23. Silah –cı → silahçı. 24. Türk –ce → Türkçe. 25. Üç –de → üçte. 26. Yap –dı → yaptı. 27. Yavaş –ca → yavaşça. 28. Yayıldık –ca → yayıldıkça. 29. Yemiş –ci → yemişçi. 30. Yurt –daş → yurttaş.
Blog
Çinko eksikliği şeftali nasıl anlaşılır?
İngilizce gramer nasıl çalışılır PDF?
Ölen insan sevdiklerini görür mü?
ÖKK sniper ne iş yapar?
Üslubun özellikleri nelerdir?
Çevrimiçi çeviri nasıl yapılır?
Üst . ne demek?
Çin'de kız çocuk yapmak için hangi ay?
Çiğdem isminin özellikleri nelerdir?
Önsöz ve giriş aynı şey mi?
Ünlü düşmesi ve ünlü türemesi nasıl ayırt edilir?
İhtiraf ne demek?
Ölü birini canlı görmek ne demek?
Özbekistan Türkçe çeviri yapıyor mu?
İmalı sözler ne anlama gelir?
Öyküleyici anlatım ve betimleyici anlatım nedir?
İki nokta nerelerde kullanılır 3. sınıf?
Çoban ne demek çeviri?
Önsezi ve hiss-i kable'l-vukû aynı şey mi?
Ölü yakma hangi ülkelerde yasak?
Özel ne demek?
İnan ne anlama gelir?
İlgi yerine ne kullanılır?
Ünsüz benzeşmesi ve ünsüz yumusaması arasındaki fark nedir?
Ünvan kısaltması nasıl yapılır?
İngilizce konuşurken hangi cümleler kullanılır?
Özne nesne dolaylı tümleç ve yüklem nedir?
Ünsüz değişimi diğer adı nedir?
Çift elma hangi marka tütün?
İngilizce diploma nasıl yazılır?
İkizler erkeği hangi burçla evlenmeli?
İdraki beşer ne demek?
Çok yol katetmek ne demek?
İnce harfler nasıl yazılır?
Ön ve ilk eş anlamlı mı?
Özne ve nesne zamirleri nasıl ayırt edilir?
İngilizce ay isimleri nelerdir?
İngilizce hemşire nasıl hitap edilir?
Çevre ingilizce ne denir?
İki nokta üst üste ve noktadan sonra nasıl boşluk verilir?