Zonal, azonal ve intrazonal topraklar , oluşumlarını etkileyen iklim, bitki örtüsü, yeryüzü şekilleri ve anakaya gibi faktörlere göre üç ana gruba ayrılır
Zonal (yerli) topraklar : Bir bölgede etkili olan iklim ve bitki örtüsü şartlarına göre düz veya hafif eğimli yamaçlarda ana kayanın ayrışması sonucu oluşur. Normal bir toprak profiline sahiptirler; A, B ve C katmanları belirgindir
Azonal (taşınmış) topraklar : Akarsular, buzullar, rüzgârlar gibi dış kuvvetler tarafından aşındırılarak taşınan malzemelerin birikmesi ile oluşur. Bu topraklarda horizonlaşma yoktur
İntrazonal topraklar : Bu toprakların oluşmasında yer şekilleri ve ana materyaller etkili olmuştur. Bütün katmanlar gelişmemiş olup A ve C horizonlarına sahiptir
Bazı zonal, azonal ve intrazonal toprak türleri :
Vertisol, yüksek oranda kil mineralleri içeren, kuru ve nemli mevsimlerin belirgin olduğu tropikal, subtropikal ve ılıman iklimlerde görülen bir toprak türüdür. Azonal (taşınmış) topraklar, akarsular, buzullar, rüzgarlar gibi dış kuvvetler tarafından aşındırılarak taşınan malzemelerin birikmesi ile oluşur.
Azonal topraklar, akarsu, rüzgâr ve buzul gibi dış kuvvetler tarafından aşındırılarak taşınan malzemelerin birikmesi ile oluşan topraklardır. Başlıca azonal toprak türleri: Alüvyal topraklar: Akarsular tarafından taşınarak belirli alanlarda biriken topraklardır. Kolüvyal topraklar: Dağların yamaçlarında, çözülen malzemelerin yağmur ve sel suları tarafından taşınarak dağ eteklerinde biriktirilmesi ile oluşur. Lös topraklar: Çöllerde ve yarı kurak iklimlerde rüzgârların, bitki örtüsünün cılız olduğu yüzeylerden kayaçları kopararak taşıdığı ve biriktirdiği topraklardır. Moren topraklar: Kutup bölgelerinde ve kalıcı kar sınırları çevresinde buzulların getirdiği materyallerin biriktirilmesi ile oluşan topraklardır. Regosoller: Dağ eteklerinde biriken kum boyutundaki malzemeler ile akarsuların ve volkanlardan çıkan kum boyutundaki malzemeler üzerinde gelişen verimli topraklardır.
İntrazonal topraklar, ana kaya aşınması ve yeryüzü şekillerinin hareketleri sonucu meydana gelen, çevresel koşulların etkisiyle oluşan ve bütün katmanları tam olarak gelişmemiş topraklardır. İntrazonal toprakların bazı türleri: Halomorfik (tuzlu) topraklar. Hidromorfik (bataklık) topraklar. Kalsimorfik topraklar. Türkiye'de halomorfik topraklar Burdur, Kars, Tuz Gölü çevresi ve Konya Ereğli civarında; hidromorfik topraklar Kızılırmak, Gediz ve Çukurova deltalarının taşkına uğrayan kesimlerinde; kalsimorfik topraklar ise Trakya Bölgesi, Güney Marmara ve Menemen Ovası’nda (vertisoller) ile İç Anadolu, Doğu Anadolu ve Ege Bölgesi’nde (rendzinalar) bulunur.
İntrazonal topraklar, ana kayanın veya yerel koşulların etkisinde gelişen topraklardır. Bu toprakların oluştuğu ana kayalar arasında yumuşak kireç taşları ve killi kireç taşı (marn) bulunur. İntrazonal topraklar, akarsularla taşınmış minerallerin birikmesi sonucu oluşur ve genellikle A ve C horizonlarına sahip olup, B horizonuna sahip değillerdir.
Zon ve zonal terimleri farklı bağlamlarda farklı anlamlar taşır: 1. Zon: Genel olarak "bölge" veya "kuşak" anlamına gelir. 2. Zonal: İngilizce kökenli bir sıfat olup iki temel anlamı vardır: - Coğrafya: Yeryüzünde enleme bağlı olarak meydana gelen olayları ifade eder. - Bilimsel Kullanım: Bölgesel, yerel veya sınırlı bir alana özgü olayları tanımlar.
Evet, Türkiye'de azonal topraklar bulunmaktadır. Azonal topraklar, Türkiye'de daha çok dağlık alanların ev sahipliği yaptığı toprak türleridir. Türkiye'deki başlıca azonal toprak türleri şunlardır: Alüvyal topraklar. Kumlu ve tüflü topraklar. Tuzlu topraklar. Lös topraklar. Azonal topraklar, belirli bir iklimin etkisi altında oluşmaz; akarsular, rüzgarlar veya buzullar gibi dış kuvvetlerle taşınarak biriktirilir.
Çernezyom (kara topraklar), dünyadaki en verimli yerli azonal toprak olarak kabul edilir. Orta kuşağın yarı nemli bölgelerinde, uzun boylu çayırların altında gelişen bu topraklar, humus bakımından zengindir ve bitki besin maddeleri açısından oldukça verimlidir. Çernezyomlar, Rusya'nın güneyinde, Romanya, Kanada, ABD, Arjantin ve Avustralya'da yaygın olarak görülür.
Eğitim
Yurt time başvuru ne zaman?
Öğretim görevlileri hangi dersleri verir?
ÖzdeBir deneme sınavı 4 cevap anahtarı açıklandı mı?
Çıkarma işleminde tekrarlı toplama nasıl yapılır?
YÖK Atlas ve YÖK Ais aynı mı?
Öğrenci haftalık ders çalışma takip çizelgesi nereden indirilir?
Yıldızlar nasıl doğum yapar?
Yüksek Lisans yapınca uzman olunur mu?
Yükseklik ve diklik merkezi aynı mı?
Çözünme hızına etki eden faktörler nelerdir?
Öteleme dönme titreşim hareketi nedir 9 sınıf?
Özel üniversiteler YÖS'e bakıyor mu?
Öğrenci bilgi sistemi nasıl giriş yapılır?
ÖSYM aday giriş nasıl yapılır?
Ödev için hangi yapay zeka kullanılır?
Öğrenci tespit tutanağını kim imzalar?
Önlisans bitmeden lisans okunur mu?
Önlisans ve lisans arasındaki fark nedir?
Yıldızlar olmasaydı ne olurdu?
Öğretmenler Günü için slogan ne olabilir?
Yükseköğretim düzeyinde öğretmenlik mesleği neden tercih edilmiyor?
Çözünen ve çözelti aynı şey mi?
Çevre eğitimi nedir?
Çeko'da hangi dersler var?
Yumurtada hangi amino asitler var?
Özkütle ve hacim problemleri nasıl yapılır?
Üak alan endeksleri kaç yılda bir güncellenir?
Çap Plus TYT Türkçe soru bankası zor mu?
Zonal azonal intrazonal topraklar nelerdir?
Çemberin üçgenle kesiştiği noktaya ne denir?
Öğrenci temsilcisi seçimi ne zaman yapılır?
Öğretmen atamalarında mülakat sistemi neden getirildi?
Ölçü birimi kısaltmaları nelerdir?
Çift sayıların üssü tek olursa sonuç ne olur?
Özgün bir düşünce ne demek?
ÖSYM başvuru merkezleri ve büroları aynı mı?
Öğretmenler Günü'ne özel mesaj ne yazılır?
Ördek yeşilinin zıt rengi nedir?
Yurt Dışı Öğretmenlik Sınavı zor mu?
Yusuf Tekin Türkiye'de kaçıncı Milli Eğitim Bakanı?