Zonal topraklar , herhangi bir bölgede etkili olan iklim şartları ve bitki örtüsü özelliklerine göre oluşmuş topraklardır
Başlıca zonal toprak tipleri :
Zonal topraklar, A, B ve C horizonlarına sahip olan toprak tipidir
Azonal topraklar, akarsu, rüzgâr ve buzul gibi dış kuvvetler tarafından aşındırılarak taşınan malzemelerin birikmesi ile oluşan topraklardır. Başlıca azonal toprak türleri: Alüvyal topraklar: Akarsular tarafından taşınarak belirli alanlarda biriken topraklardır. Kolüvyal topraklar: Dağların yamaçlarında, çözülen malzemelerin yağmur ve sel suları tarafından taşınarak dağ eteklerinde biriktirilmesi ile oluşur. Lös topraklar: Çöllerde ve yarı kurak iklimlerde rüzgârların, bitki örtüsünün cılız olduğu yüzeylerden kayaçları kopararak taşıdığı ve biriktirdiği topraklardır. Moren topraklar: Kutup bölgelerinde ve kalıcı kar sınırları çevresinde buzulların getirdiği materyallerin biriktirilmesi ile oluşan topraklardır. Regosoller: Dağ eteklerinde biriken kum boyutundaki malzemeler ile akarsuların ve volkanlardan çıkan kum boyutundaki malzemeler üzerinde gelişen verimli topraklardır.
İntrazonal topraklar, ana kaya aşınması ve yeryüzü şekillerinin hareketleri sonucu meydana gelen, çevresel koşulların etkisiyle oluşan ve bütün katmanları tam olarak gelişmemiş topraklardır. İntrazonal toprakların bazı türleri: Halomorfik (tuzlu) topraklar. Hidromorfik (bataklık) topraklar. Kalsimorfik topraklar. Türkiye'de halomorfik topraklar Burdur, Kars, Tuz Gölü çevresi ve Konya Ereğli civarında; hidromorfik topraklar Kızılırmak, Gediz ve Çukurova deltalarının taşkına uğrayan kesimlerinde; kalsimorfik topraklar ise Trakya Bölgesi, Güney Marmara ve Menemen Ovası’nda (vertisoller) ile İç Anadolu, Doğu Anadolu ve Ege Bölgesi’nde (rendzinalar) bulunur.
Zonal, azonal ve intrazonal topraklar, oluşumlarını etkileyen iklim, bitki örtüsü, yeryüzü şekilleri ve anakaya gibi faktörlere göre üç ana gruba ayrılır. Zonal (yerli) topraklar: Bir bölgede etkili olan iklim ve bitki örtüsü şartlarına göre düz veya hafif eğimli yamaçlarda ana kayanın ayrışması sonucu oluşur. Azonal (taşınmış) topraklar: Akarsular, buzullar, rüzgârlar gibi dış kuvvetler tarafından aşındırılarak taşınan malzemelerin birikmesi ile oluşur. İntrazonal topraklar: Bu toprakların oluşmasında yer şekilleri ve ana materyaller etkili olmuştur. Bazı zonal, azonal ve intrazonal toprak türleri: Zonal topraklar: Laterit, kırmızı Akdeniz (terra rosa), kahverengi orman, podzol, çernezyom, tundra, çöl toprakları. Azonal topraklar: Alüvyal, kolüvyal, litosol, regasol, lös, moren. İntrazonal topraklar: Halomorfik, hidromorfik, kalsimorfik (rendzinalar, vertisoller).
Toprakların sınıflandırılmasının bazı nedenleri: Toprak bilgilerini düzenleme. Toprak özelliklerini hatırlama kolaylığı. Toprakların temel özelliklerini ve oluşum unsurlarıyla ilişkilerini öğrenme ve ortaya çıkarma. Uygulamada etkin bir şekilde kullanma. Toprak yönetimi açısından, davranışları hakkında doğru tahminler yapma, en iyi kullanım biçimlerini saptama ve verimliliklerini belirleme.
Zon kelimesi farklı bağlamlarda farklı anlamlara gelebilir: 1. Coğrafya Terimi: Zon, yer, alan, saha veya bölge anlamına gelir. 2. İnşaat Terimi: Bir kentte veya yeni kurulacak bir sitede, nüfusun ikamet, alışveriş, sağlık, eğlence ve yönetim gibi gereksinimlerine ayrılan alanlardan her birine zon denir. 3. Biyoloji Terimi: Benzer fauna ve flora ile belirlenen bir alanı ifade eder.
Toprak horizonları, toprağı meydana getiren, renk, yapı, bünye ve kimyasal özellikler açısından farklılık gösteren katmanlardır. Başlıca toprak horizonları: O horizonu: Organik maddeyi kapsayan üst horizon. A horizonu: Mineral toprak tabakasının en üst katı veya O horizonunun altında, organik maddenin karıştığı koyu renkli horizon. B horizonu: A horizonundan yıkanan alkali madde, killer ve oksitlerin biriktiği, genellikle açık renkli horizon. C horizonu: Ana materyalin ayrıştığı, ana materyalin özelliğini yansıtan horizon. R horizonu: Ana kayanın bulunduğu kat.
Dünya'da en çok zonal toprağın hangi bölgede görüldüğüne dair bilgi bulunamadı. Ancak, zonal toprakların genellikle düz ve az eğimli yerlerde oluştuğu ve ana kayaların yerinde ayrışmasıyla meydana geldiği bilinmektedir. Başlıca zonal toprak tipleri şunlardır: Laterit. Kırmızı Akdeniz toprağı (Terra Rossa). Kahverengi orman toprağı. Çernezyom (kara toprak).
Eğitim
Çıkarım türleri nelerdir?
Z tam sayı mı doğal sayı mı?
ÖSYM'den alınan sonuç belgesi kontrol kodu nedir?
Yıldızlar neden bu kadar parlak?
Yüksek lisansı olan herkes üniversitede çalışabilir mi?
Öğretmenin öğrenci üzerindeki etkisi nedir?
ZD zemin sınıfı nedir?
Zn neden önemli bir elementtir?
Çocuk edebiyatı PDF nereden indirilir?
ÖSYM'ye kayıt yaptırmadım ne yapmalıyım?
Çalkalamalı inkübatör ne işe yarar?
Zamansız hız formülü nedir?
Öküzini Mağarası'nda kimler yaşadı?
Çok hücreli canlılara örnek nedir?
Çöktürmede hangi iyonlar çöktürür?
Çift anadal anadali etkiler mi?
ÖSYM AİS giriş nasıl yapılır?
YÖK akademik personel nasıl olunur?
Çizgi çalişması ne zaman başlanmalı?
Çöllerde neden az yağış olur?
Çekirdek hangi hücrelerde bulunmaz?
ÖSYM sınav merkezi seçimi zorunlu mu?
Çene gamzesi neden olur?
Çetelem diyagramı nasıl hazırlanır?
Öğretmenlik mesleğini nasıl tanımlarsınız?
Çocuk gelişimi alan uygulaması 1 nedir?
ÖBA uzman öğretmenlik eğitimi ne zaman?
Ömer hayyam hangi tür kitap yazmıştır?
ÖSYM optik form hangi durumlarda okunmaz?
Özel üniversitede kalma var mı burs kesilir mi?
Öğretmenlerin 4 ay tatili var mı?
Çarpma işlemi problemleri ilkokulda kaçıncı sınıfta başlar?
Çokgende köşegen sayısı nasıl bulunur?
Ölülerin yüzü neden beyazlar?
Yıldız teknik ambleminde neden 3 yıldız var?
Zümre başkanı sosyal bilgiler öğretmeni olmak zorunda mı?
Öğretim görevlisi alımı resmi gazetede yayınlandı mı?
Özkütlesi sıcaklıkla değişen maddeler nelerdir?
ÖSYM sınav sonuç belgesi kaç yıl geçerli?
Çocuk eğitimi için hangi bölüm okunmalı?