İklim değişikliği kanunu kimleri kapsıyor?

İklim değişikliği kanunu kimleri kapsıyor?

9 Temmuz 2025 tarihinde Resmî Gazete’de yayımlanan 7552 sayılı İklim Değişikliği ile Mücadele Kanunu, Türkiye’deki tüm kamu kurumlarını, sanayi tesislerini, enerji şirketlerini, belediyeleri, tarım ve ulaştırma sektörlerini doğrudan ilgilendirmektedir

Kanun kapsamında yer alan bazı yükümlülükler şu şekildedir:

• Sera gazı emisyonlarının azaltımına yönelik planlama, uygulama ve izleme yükümlülüğü
• Enerji, su ve ham madde verimliliği, kirliliğin kaynağında önlenmesi, yenilenebilir enerji kullanımı, karbon ayak izinin azaltılması, temiz teknolojilerin yaygınlaştırılması gibi azaltım önlemlerini hayata geçirme ve izleme yükümlülüğü
• Ulusal Katkı Beyanı doğrultusunda, iklim değişikliğiyle ilişkili mevcut ve olası zararların önlenmesine, risklerin azaltılmasına veya fırsatların değerlendirilmesine yönelik uyum faaliyetlerini yürütme
• Yerel iklim değişikliği eylem planlarını, valilik koordinasyonunda ve ilgili tüm kamu kurum ve kuruluşlarının katılımıyla hazırlama ve İl İklim Değişikliği Koordinasyon Kuruluna sunma

İklim Kanunu; Paris İklim Anlaşması, AB Yeşil Mutabakatı, Sınırda Karbon Düzenlemesi ve Birleşmiş Milletler Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları gibi uluslararası yükümlülüklere uyum amacıyla hazırlanmıştır

Türkiye iklim değişikliği mevzuatı nedir?

Türkiye'nin iklim değişikliği ile ilgili temel mevzuatı, 9 Temmuz 2025 tarihinde Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 7552 Sayılı Türkiye İklim Kanunu'dur. Bu kanun, sera gazı emisyonlarının azaltılması, iklim değişikliğine uyum faaliyetleri, planlama ve uygulama araçları, finansman mekanizmaları, izin ve denetim süreçleri ile yasal ve kurumsal çerçevenin usul ve esaslarını kapsar. Kanunun bazı temel ilkeleri: eşitlik; iklim adaleti; ihtiyatlılık; katılım; entegrasyon; sürdürülebilirlik; şeffaflık; adil geçiş; ilerleme. Kanunun bazı düzenlemeleri: Emisyon Ticaret Sistemi (ETS). İl İklim Değişikliği Koordinasyon Kurulları. Yerel İklim Değişikliği Eylem Planları. Sınırda Karbon Düzenleme Mekanizması (SKDM).

İklim kanunu neleri kapsıyor?

Türkiye İklim Kanunu, yeşil büyüme vizyonu ve net sıfır emisyon hedefi doğrultusunda iklim değişikliğiyle mücadeleyi kapsar. Kapsamı: Sera gazı emisyonlarının azaltılması ve iklim değişikliğine uyum faaliyetleri. Planlama ve uygulama araçları. Gelirler, izin ve denetim. Yasal ve kurumsal çerçeve. Bazı tanımlar: Adil geçiş: Kırılgan grupların öncelikli olduğu, yeşil iş olanaklarının sağlandığı politika. İklim adaleti: İklim değişikliğinin neden olduğu eşitsizlikleri ortadan kaldırmayı hedefleyen politika. Uygulamada öne çıkan unsurlar: Emisyon Ticaret Sistemi (ETS) ile karbon fiyatlandırma. Sınırda Karbon Düzenleme Mekanizması. Tarım sektöründe ekosistem temelli uyum yaklaşımları. Su kaynaklarının sürdürülebilir yönetimi.

İklim değişikliğinden en çok kim etkilenir?

İklim değişikliğinden en çok etkilenen gruplar arasında gelişmekte olan ülkelerde yaşayan insanlar, kıyı ülkeleri ve küçük ada devletleri ile yoksul ve ayrımcılığa maruz kalan topluluklar bulunmaktadır. Gelişmekte olan ülkeler: Bu ülkelerde yaşayan insanlar, iklimle ilgili afetlere ve bu afetlerin olumsuz etkilerini artıran temel siyasi ve sosyo-ekonomik faktörlere maruz kalırlar. Kıyı ülkeleri ve küçük ada devletleri: Yükselen deniz seviyeleri ve şiddetli hava olayları bu bölgeleri tehdit eder. Yoksul ve ayrımcılığa maruz kalan topluluklar: Bu gruplar, genellikle enerji santralleri ve rafinerilerin yakınında yaşamak zorunda kalır ve zehirli hava solumak, solunum yolu hastalıkları ve kanser gibi sağlık sorunlarına daha fazla maruz kalırlar. Ayrıca, çocuklar, hamileler ve yaşlılar da iklim değişikliğinden olumsuz etkilenen gruplar arasında yer alır.

İklim Kanunu'na uymayanlara ne ceza verilir?

İklim Kanunu'na uymayanlara verilecek cezalardan bazıları şunlardır: Sera gazı emisyon raporu sunmayanlara: 500.000 TL ile 5.000.000 TL arasında idari para cezası. Sera gazı emisyon izni olmadan faaliyet gösteren işletmelere: 1.000.000 TL ile 10.000.000 TL ceza. Ozon tabakasını incelten maddeleri kullanan, ithal eden, ticaretini yapan ve piyasaya arz edenlere: 2.500.000 TL ceza. Florlu sera gazlarını kullanan, ticaretini yapan ve piyasaya arz edenlere: 2.500.000 TL ceza. Bilgi, belge ve raporlama yükümlülüklerine uymayanlara: 170.000 TL ceza. Aynı ihlali tekrar edenler için ceza miktarı artırılır ve 50.000.000 TL'yi geçmez. İklim Kanunu kapsamında belirlenen yükümlülüklere uymayan işletmeler, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından denetlenir ve gerekli görülmesi durumunda faaliyetleri geçici veya kalıcı olarak durdurulabilir.

İklim Değişikliği Başkanlığı ne iş yapar?

İklim Değişikliği Başkanlığı, Türkiye'nin iklim değişikliğiyle mücadele ve uyum çalışmalarını yürütmekle görevli bir kurumdur. Başlıca görevleri şunlardır: Politika ve strateji belirleme: İklim değişikliğiyle ilgili ulusal ve uluslararası düzeyde politika, strateji ve eylemleri belirlemek. Sera gazı emisyonlarını izleme: Sera gazı emisyonlarını ulusal ölçekte izlemek, kontrol etmek ve raporlamak. Uyum çalışmaları: İklim değişikliğine uyum ihtiyaçlarını belirlemek, eylem planlarını izlemek ve değerlendirmek. Uluslararası müzakere: İklim değişikliği ile ilgili uluslararası müzakere süreçlerini takip etmek. Finansman ve teşvikler: İklim değişikliğiyle mücadele için gerekli finansman kaynaklarını araştırmak ve teşvik mekanizmaları geliştirmek. Eğitim ve farkındalık: İklim değişikliği konusunda eğitim ve bilinçlendirme faaliyetleri yürütmek. Bu görevler, 29 Ekim 2021 tarihli 85 numaralı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi ile belirlenmiştir.

İklim Kanunu'nun ilk 4 maddesi nedir?

İklim Kanunu'nun ilk 4 maddesi şunlardır: 1. İklim Değişikliği ile Mücadele Hedefleri: Türkiye'nin uzun vadede "net sıfır emisyon" hedefine ulaşması için gerekli adımların atılması. 2. Afetlere Karşı Dayanıklı Şehirler: Yeniden yapılanma süreçlerinde iklim değişikliği göz önünde bulundurularak şehirlerin afetlere karşı daha dayanıklı hale getirilmesi. 3. Yenilenebilir Enerji ve Doğa Dostu Üretim: Yenilenebilir enerji kaynaklarının artırılması ve karbon ayak izinin azaltılması için yasal düzenlemeler. 4. Biyoçeşitlilik ve Yeşil Alanların Korunması: Biyoçeşitliliğin korunması ve su ile gıda güvenliği gibi konularda alınması gereken tedbirler.

İklim değişikliği ile mücadele için neler yapılabilir?

İklim değişikliği ile mücadele için yapılabileceklerden bazıları şunlardır: Yenilenebilir enerji kullanımı: Güneş, rüzgar, jeotermal gibi yenilenebilir enerji kaynaklarına geçiş yapılmalıdır. Sürdürülebilir tarım: Sürdürülebilir tarım ürünleri tercih edilmeli, et ve süt tüketimi azaltılmalıdır. Geri dönüşüm ve atık yönetimi: Atıkların geri dönüşümü ve ürünlerin onarılıp yeniden kullanımı teşvik edilmelidir. Toplu taşıma ve bisiklet kullanımı: Fosil yakıt kullanımını azaltan ulaşım yöntemleri tercih edilmelidir. Enerji tasarrufu: Enerji verimli ampuller kullanılmalı, sıcak su kullanımı azaltılmalı ve gereksiz enerji tüketiminden kaçınılmalıdır. Ağaçlandırma: Yeşil alanlar artırılmalı ve ağaçlandırma çalışmaları desteklenmelidir. Bilinçlendirme: Bireyler, küresel ısınma konusunda bilinçlendirilmeli ve çevre odaklı kararlar almaları teşvik edilmelidir. Ayrıca, iklim değişikliği ile mücadelede uluslararası iş birliği ve iklim diplomasisi de önemlidir.