Çanakkale Şehitleri Anıtı'nın altında, anıtın iç kısmında bulunan mermer levhada "Şehitlik 1915" yazısı yer almaktadır
Ayrıca, şeref holünde, Mehmet Akif Ersoy'un "Çanakkale Şehitlerine" şiirinden bir dörtlüğün yazılı olduğu bir lahit taşı bulunmaktadır
Anıtın kaidesinin ayaklarında, 2002 yılında tamamlanan rölyefler ve 2004 yılında yapılan tören alanı ile sembolik şehitlik gibi değişiklikler de mevcuttur. 2005 yılında restorasyondan geçen anıt, 2007 yılında yeni şehitliğin eklenmesiyle son şeklini almıştır
Çanakkale Şehitler Abidesi'nde yatanlar: Şehitlik bölümünde: Çanakkale Muharebeleri sırasında şehit düşen ve isimleri tespit edilebilen 59.408 askerin isimleri bulunmaktadır. Sembolik şehitliğin başlangıç bölümünde: Meçhul Asker Kabri ve Mustafa Kemal Atatürk'ün müttefik askerleri için söylediği sözlerin yer aldığı mermer bir kitabe bulunmaktadır. Kabirler bölgesinde: Osmanlı İmparatorluğu'nun I. Dünya Savaşı'nda savaştığı 9 cepheyi simgeleyen bir anıt yer almaktadır. Çoğu şehit, siperleriyle birlikte gömüldüğü için tüm isimler abideye kaydedilememiştir.
Çanakkale Şehitler Anıtı'nın 41,7 metre yüksekliğinde olmasının sebebi, Atatürk'ün bölgeye yaptığı bir gezi sırasında, Gelibolu Yarımadası'ndaki köylülerin, Anzak, İngiliz ve Fransız askerler için yapılan anıtları gösterip, kendileri için de böyle bir anıt yapılmasını talep etmeleri ve Atatürk'ün de "tam 40 metre yüksekliğinde bir anıt" yapılacağına dair söz vermesidir. Ancak Atatürk'ün ömrü buna yetmez, vefatının ardından İsmet İnönü anıt ile bir süre ilgilenir, fakat bu sefer araya 2. Dünya Savaşı girer ve anıt yine yapılamaz. Anıtın 40 metrelik yüksekliği Atatürk'ün millete verdiği söz olarak kabul edilirken, geri kalan 1,70 metrelik yükseklik, Atatürk'ün boyunun uzunluğu olarak eklenmiştir.
Çanakkale Şehitleri Anıtı'nın hikayesi şöyledir: 1943 yılında Millî Savunma Bakanlığı tarafından Çanakkale şehitleri için bir abide yarışması düzenlenmiştir. Mali imkansızlıklar yüzünden proje uzun süre hayata geçirilememiştir. 1952 Nisan’ında Millî Türk Talebe Birliği'nin (MTTB) Çanakkale Valiliği'ne ve hükümete başvurması sonucunda konu yeniden Türk kamuoyunun gündemine girmiştir. Daha önce Millî Savunma Bakanlığı tarafından açılan yarışmada birinciliği kazanan projenin yapılması kararlaştırılmıştır. Abidenin Hisarlık Tepe'de yapılmasına, betonarme olarak inşasına ve üzerinin granit kaplanmasına karar verilmiştir. Abidenin temeli 17 Nisan 1954’te atılmış, ancak müteahhitlerin yolsuzlukları ve yeterli miktarda para bulunamaması gibi nedenlerle yapımı birkaç defa durma noktasına gelmiştir. 1958’e gelindiğinde sadece gövde kısmı tamamlanabilmiştir. 18 Ocak 1958 itibarıyla ülke çapında düzenlenen yardım kampanyası sayesinde yeterli para toplanmış ve abide 21 Ağustos 1960'ta ziyarete açılmıştır. Anıtın dört sütunu, milletin sağlam temellere dayandığını ve yıkılmaz olduğunu simgelerken, uzaktan bakıldığında Mehmetçik’in "M" harfi şeklinde gözükmesi amaçlanmıştır.
Çanakkale Şehitler Abidesi'ndeki 57. Alay Şehitliği'nde, Çanakkale Muharebeleri sırasında şehit düşen ve isimleri tespit edilebilen 59.408 şehidin isimleri yazılıdır.
Çanakkale Şehitler Abidesi, Çanakkale Şehitleri Abidesi İnşaatına Yardım Komitesi tarafından yaptırılmıştır. Bu komite, başkanlığını Emin Nihat Sözeri'nin yaptığı, çeşitli kurumların ve kişilerin temsilcilerinden oluşan 9 kişilik bir gruptu. Abidenin projesi, 1943 yılında düzenlenen bir yarışmayı kazanan Feridun Kip, İsmail Utkular ve Doğan Erginbaş'a aittir.
Çanakkale Şehitler Anıtı'nın dört ayak üzerine oturtulmasının nedeni, tasarımının Roma döneminden beri kullanılan zafer takı formunun farklı bir yorumu olmasıdır. Ayrıca, anıtın dört ayak üzerine oturtulmuş olması, denize bakan dört rölyefin deniz savaşlarını, karaya bakan dört rölyefin ise kara savaşlarını anlatmasıyla da ilişkilidir. Çanakkale Şehitler Anıtı'nın dört ayak ve bir kubbeden oluşması, 1944 yılında düzenlenen mimari yarışmayı kazanan Feridun Kip, Doğan Erginbaş ve İsmail Utkular'ın projesine dayanmaktadır.
Çanakkale şehitlerini öğrenmek için aşağıdaki kaynaklar kullanılabilir: Şehit Bilgi Kapısı: Kültür ve Turizm Bakanlığı, Çanakkale Savaşları Gelibolu Tarihi Alan Başkanlığı tarafından hazırlanan bu platform, şehitlerin savaştıkları cepheler, görev yaptıkları birlikler ve kahramanlık hikayeleri gibi detaylı bilgileri sunmaktadır. canakkalesehitleri.com: Milli Savunma Bakanlığı arşivlerine dayanan bu sitede, Çanakkale şehitlerinin isim listesine ulaşılabilir. canakkalesehitlik.net: Çanakkale şehitlerinin isimlerine bu site üzerinden sorgulama yapılarak erişilebilir. Şehit Bilgi Kapısı'na sbk.canakkaletarihialan.gov.tr/sehidimi-bul adresinden, diğer sitelere ise ilgili web adreslerinden ulaşılabilir.
Kültür ve Sanat
Çanakkale Şehitleri Anıtı'nın altında ne yazıyor?
Ölüm şairi kim?
Çizim yapmak için hangi stil?
Örümcek Korktun mu akımı kim başlattı?
Çıraklık eseri kalfalık eseri ustalık eseri ne demek?
Çocuk kalbi kitabı hangi kişilikleri anlatıyor?
Özbekistan'dan ne alınır?
Çelebi ne anlama gelir?
Çayırova'nın neyi meşhur?
Zenbilli Ali Efendi'nin mezarı nerede?